Overeenkomsten en verschillen tussen diverse verslavingen

De laatste jaren is gebleken dat er verschillen maar ook veel overeenkomŽsten tussen de diverse verslavingen zijn. Hierdoor is het mogelijk om gemeenschappelijke richtlijnen voor de ontwenning op te stellen. Eerst een aantal verschillen.

Bij sommige verslavingen gaat het om een psychische afhankelijkheid van een bepaald gedrag (bijvoorbeeld gokverslaving en werkverslaving).

Bij andere verslavingen is een stof die lichamelijke afhankelijkheid veroorzaakt in het spel (bijvoorbeeld alcoholisme, heromegebruik en tabaksgebruik).

Het doel van de behandeling van bepaalde vormen van verslaving kan verschillend zijn. Bij roken gaat het erom de roker helemaal van het roken af te krijgen, omdat zelfs gebruik van kleine hoeveelheden gezondheidsrisico's met zich meebrengt. Bij alcohol- of eetverslaving is het aanleren van een verstandig en geaccepteerd gebruik het doel.

Er zijn individuele verschillen tussen gebruikers. Sommige rokers, alcoholisten of eetverslaafden hebben een constant niveau van gebruik, terwijl anderen aanvallen van 'grootverbruik' hebben, die afgewisseld worden door perioden van minder gebruiken. Ook het leerproces bij het ontstaan van een verslaving kan per persoon verschillen.

Afgezien van de verschillen, zijn er belangrijke overeenkomsten tussen de diverse soorten verslavingen, vooral op het gebied van de ontwenning.

Op de eerste plaats zijn bij alle verslavingen de eerste drie maanden bepalend voor het succes van de ontwenning. Lukt het om deze tijd goed door te komen, dan is de kans erg groot dat men voorgoed van de verslaving af is.

Daarnaast is gebleken dat de meeste mensen op hun eigen houtje van een verslaving afkomen. Een klein gedeelte zoekt daarbij professionele hulp.

De situaties waarin mensen terugvallen bij de ontwenning van de hier voor genoemde verslavingen, vertonen grote overeenkomsten. Ongeveer 35% van alle terugval gebeurt in een negatieve emotionele toestand, zoals frustratie, boosheid, angst, gedeprimeerd zijn of verveling. Verder vindt 16% van de terugval plaats als gevolg van een conflict met een ander, zoals een meningsverschil of ruzie met partner, collega's of familie. Druk vanuit de sociale omgeving om toch gebruik te maken van de verslavende stof, zorgt voor nog eens 20% van de terugval in de oude verslaving.